BỘ SÁCH CÁNH DIỀU
GIÁO VIÊN: TRƯƠNG THẾ THẢO

CHỦ ĐỀ 5: ÂM THANH
BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại

+ Người này có nghe được âm phản xạ.
+ Vì khi âm thanh do người này phát ra đến đập vào bề mặt vách
núi (gặp mặt chắn), tạo ra âm phản xạ, đập vào màng nhĩ của
người đó và người đó nghe được âm phản xạ của chính mình.

? Em đã từng nghe được hiện tượng phản xạ âm ở đâu?

+ Tiếng vang ở đỉnh núi

+ Tiếng vang ở trong giếng nước

+ Tiếng vang ở hang đá

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại
II. VẬT PHẢN XẠ ÂM

Kết quả thí nghiệm:
+ Tấm gỗ phẳng phản xạ âm tốt.
+ Tấm xốp phẳng, tấm gỗ gồ ghề phản xạ
âm kém.

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại
II. VẬT PHẢN XẠ ÂM
- Vật cứng, phẳng, nhẵn phản xạ âm tốt.
- Vật mềm, xốp, gồ ghề phản xạ âm kém.

- Vật phản xạ âm tốt: cửa kính
phẳng, tường gạch phẳng, gạch lát
nền nhà.
- Vật phản xạ âm kém: chăn bông,
đệm mút, rèm treo tường

+ Đặt thêm nhiều chậu cây xanh – tác dụng phân tán
âm theo các hướng khác nhau.
+ Treo thêm một số rèm vải, nhung ở những vị trí có
thể trang trí.
+ Gắn một số biển báo đi nhẹ, nói khẽ.
+ Thiết kế sửa chữa một số vị trí bằng những bức
tường nhám, gồ ghề như tường trong rạp chiếu phim
để tạo sự phá cách nhưng không làm mất đi tính thẩm
mĩ và kết cấu tòa nhà.
+ Làm trần nhà, tường nhà dày (có các lớp xốp xen
giữa).
+ Sử dụng dây cao su quanh rìa các cánh cửa các căn
hộ.
+ Sử dụng tấm kính cách âm để làm cửa kính.

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại
II. VẬT PHẢN XẠ ÂM
- Vật cứng, phẳng, nhẵn phản xạ âm tốt.
- Vật mềm, xốp, gồ ghề phản xạ âm kém.
III. TÁC HẠI CỦA TIẾNG ỒN

Âm thanh có tác động tốt hay xấu đến con người?
- Tác động tốt: âm thanh mang lại sự thoải mái, vui vẻ, hào hứng cho người nghe.
Ví dụ: nghe một bản nhạc hay, những câu chuyện ý nghĩa…
- Tác động xấu: âm thanh gây ra sự khó chịu hoặc ảnh hưởng xấu đến sức khỏe
người nghe. Ví dụ: tiếng ồn quá lớn của các loại xe cộ, tiếng hát karaoke loa kéo
quá to và kéo dài…
Thế nào là tiếng ồn gây ô nhiễm?

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại
II. VẬT PHẢN XẠ ÂM
- Vật cứng, phẳng, nhẵn phản xạ âm tốt.
- Vật mềm, xốp, gồ ghề phản xạ âm kém.
III. TÁC HẠI CỦA TIẾNG ỒN
- Tiếng ồn gây ô nhiễm là tiếng ồn lớn và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sức khỏe
và hoạt động bình thường của con người.

Để chống ô nhiễm tiếng ồn, chúng ta cần thực hiện những biện pháp nào?

1. PHẢN XẠ ÂM

BÀI 11: PHẢN XẠ ÂM.

Âm phản xạ là âm thanh khi gặp vật chắn thì bị dội lại
II. VẬT PHẢN XẠ ÂM
- Vật cứng, phẳng, nhẵn phản xạ âm tốt.
- Vật mềm, xốp, gồ ghề phản xạ âm kém.
III. TÁC HẠI CỦA TIẾNG ỒN
- Tiếng ồn gây ô nhiễm là tiếng ồn lớn và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sức khỏe
và hoạt động bình thường của con người.
- Để chống ô nhiễm tiếng ồn, cần làm giảm độ to do tiếng ồn phát ra, ngăn chặn
đường truyền âm, làm cho âm truyền theo hướng khác...

+ Tiếng sấm và tiếng sét không phải tiếng
ồn gây ô nhiễm.
+ Vì tiếng sấm và tiếng sét có âm thanh
to nhưng không kéo dài; còn tiếng ồn
gây ô nhiễm phải là những âm thanh to
và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sức
khỏe và hoạt động bình thường của con
người.

+ Trồng nhiều cây xanh trong khuôn viên nhà
trường.
+ Gắn biển báo “cấm bóp còi”; “ cấm họp
chợ”, …
+ Treo thêm các rèm cửa ở mỗi phòng học.

BÀI TẬP
Bài 1: Một bạn học sinh nghe âm phát ra từ hai chiếc loa: loa A và loa B.
a. Âm do loa A phát ra có độ to lớn hơn 20 dB so với âm do loa B phát ra. Bạn học
sinh đó sẽ nghe thấy âm do loa nào phát ra lớn hơn?
b. Âm do loa A phát ra có tần số lớn hơn 100 Hz so với âm do loa B phát ra. Bạn
học sinh đó sẽ nghe thấy âm do loa nào phát ra cao hơn?
a. Do loa A phát ra âm có độ to lớn hơn loa B phát ra là 20 dB nên bạn học sinh đó
sẽ nghe thấy âm ở loa A lớn hơn.
b. Do loa A phát ra âm có tần số lớn hơn loa B phát ra là 100 Hz nên bạn học sinh
đó sẽ nghe thấy âm ở loa A cao hơn.

BÀI TẬP
Bài 2: Khu dân cư nơi gia đình em ở thường tổ chức các hoạt động tập thể dục vào
buổi tối với tiếng ồn khá lớn. Việc này ảnh hưởng xấu đến việc học tập của em. Em
hãy đề xuất với bố mẹ một số biện pháp đơn giản nhằm giảm ảnh hưởng của những
tiếng ồn đó.
+ Treo thêm rèm vải, nhung xung quanh phòng học.
+ Trang trí thêm một số chậu cây xanh vừa đủ.
+ Nhắc nhở hàng xóm có thể hạn chế nói to vào giờ em học để tránh ảnh hưởng đến
việc học tập.
+ Lắp thêm kính cách âm có đệm cao su xung quanh ở cửa sổ.

Âm phản xạ
Âm trực tiếp

Bài 3: Một người phải đứng cách một vách đá ít nhất bao nhiêu mét để có thể nghe
được tiếng vang của mình khi hét to? Biết tốc độ truyền âm trong không khí ở điều
kiện thường là 343 m/s. (Tiếng vang hình thành khi âm phản xạ nghe được chậm
hơn âm truyền trực tiếp đến tai người ít nhất là 1/15 giây).
Giải:
Tóm tắt
1
Quãng đường âm truyền đi
t 
s
15
s =v.t=343.1/15 ≈ 22,87 m
v = 343 m/s
Đứng cách vách đá ít nhất là:
Khoảng cách s'= ? m
S' =s/2= 11,435 m