BỘ SÁCH CÁNH DIỀU
GIÁO VIÊN: TRƯƠNG THẾ THẢO

CHỦ ĐỀ 7: CƠ THỂ NGƯỜI
BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
- Hệ hô hấp thực hiện quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường.

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
- Hệ hô hấp thực hiện quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường.
- Hệ hô hấp gồm đường dẫn khí và phổi.
+ Đường dẫn khí gồm xoang mũi, hầu, thanh quản, khí quản, phế quản có chức
năng dẫn khí, làm ẩm, làm ấm, làm sạch không khí.
+ Phổi có chức năng trao đổi khí.

Khi hít vào và thở ra, không
khí sẽ di chuyển qua các cơ
quan là: xoang mũi, hầu
(họng), thanh quản, khí
quản, phế quản, phổi.

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
- Hệ hô hấp thực hiện quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường.
- Hệ hô hấp gồm đường dẫn khí và phổi.
+ Đường dẫn khí gồm xoang mũi, hầu, thanh quản, khí quản, phế quản có chức
năng dẫn khí, làm ẩm, làm ấm, làm sạch không khí.
+ Phổi có chức năng trao đổi khí.
- Các cơ quan trong hệ hô hấp hoạt động phối hợp nhịp nhàng với nhau thực hiện
chức năng trao đổi khí.

1. Xoang mũi có cấu tạo phù hợp với chức
năng làm sạch, làm ẩm, làm ấm không
khí:
- Có nhiều lông mũi giúp ngăn cản bụi
để làm sạch luồng không khí.
- Có lớp niêm mạc tiết chất nhầy giúp
cản bụi và vi khuẩn gây hại trong luồng
không khí, đồng thời cũng giúp làm ẩm
không khí trước khi vào phổi.
- Có lớp mao mạch dày đặc giúp làm ấm
không khí trước khi vào phổi.

2. Đặc điểm cấu tạo của phổi phù hợp với chức
trao đổi khí giữa cơ thể với môi trường bên ngoài:
- Bao ngoài hai lá phổi có hai lớp màng, lớp màng
ngoài dính với lồng ngực, lớp trong dính với phổi,
giữa hai lớp có chất dịch giúp cho phổi phồng lên,
xẹp xuống khi hít vào và thở ra.
- Đơn vị cấu tạo của phổi là phế nang tập hợp
thành từng cụm và được bao bởi màng mao mạch
dày đặc tạo điều kiện cho sự trao đổi khí giữa phế
nang và máu đến phổi được dễ dàng.
- Số lượng phế nang có tới 700-800 triệu phế nang
làm tăng bề mặt trao đổi khí của phổi.

1. Khi chúng ta vừa ăn vừa nói có thể bị sặc vì: Khi
ăn, nắp thanh quản sẽ được đậy lại để ngăn không cho
thức ăn lọt vào đường hô hấp, còn khi nói, nắp thanh
quản sẽ được mở ra để phát ra âm thanh. Bởi vậy, nếu
vừa ăn vừa nói, thức ăn có thể rơi vào đường hô hấp
khi nắp thanh quản mở ra, gây ra phản ứng sặc để đẩy
thức ăn ra ngoài.
2. Chúng ta không nên đốt than củi trong phòng kín
khi ngủ vì: Sự cháy của than củi sẽ tiêu hao khí O2 và
sản sinh ra 2 loại khí gây ngộ độc khí cho cơ thể là
CO2 và CO. Bởi vậy, khi đốt than củi trong phòng kín
– không có sự lưu thông không khí với bên ngoài,
O2 trong phòng dần cạn kiệt đồng thời lượng CO2 và
CO tăng dẫn đến người ngủ trong phòng nhanh chóng
bị ngạt thở, lịm dần rồi hôn mê, thậm chí tử vong nếu

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
- Hệ hô hấp thực hiện quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường.
- Hệ hô hấp gồm đường dẫn khí và phổi.
+ Đường dẫn khí gồm xoang mũi, hầu, thanh quản, khí quản, phế quản có chức
năng dẫn khí, làm ẩm, làm ấm, làm sạch không khí.
+ Phổi có chức năng trao đổi khí.
- Các cơ quan trong hệ hô hấp hoạt động phối hợp nhịp nhàng với nhau thực hiện
chức năng trao đổi khí.
II. BẢO VỆ HỆ HÔ HẤP

? Để
Kể phòng
tên mộtbệnh
số bệnh
về hô
vềhấp,
hô hấp?
chúng ta cần thực hiện những biện pháp nào?
Một số bệnh về hô hấp thường gặp: viêm mũi, viêm họng, viêm phế quản, viêm
thanh quản, viêm phổi, hen suyễn, cúm, SARS, COVID-19, lao…

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
- Hệ hô hấp gồm đường dẫn khí và phổi.
+ Đường dẫn khí gồm xoang mũi, hầu, thanh quản, khí quản, phế quản có chức
năng dẫn khí, làm ẩm, làm ấm, làm sạch không khí.
+ Phổi có chức năng trao đổi khí.
- Các cơ quan trong hệ hô hấp hoạt động phối hợp nhịp nhàng với nhau thực hiện
chức năng trao đổi khí.
II. BẢO VỆ HỆ HÔ HẤP
- Virus, vi khuẩn, ô nhiễm không khí, khói thuốc lá có thể gây ra một số bệnh về
phổi và đường hô hấp như viêm mũi họng, viêm phổi, cúm, viêm đường hô hấp cấp,
hen suyễn, ung thư phổi…
- Giảm tiếp xúc với tác nhân gây bệnh, thực hiện các biện pháp phòng tránh lây lan
bệnh hô hấp truyền nhiễm, tiêm vaccine phòng bệnh, giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ
sinh nơi ở sạch sẽ, giữ gìn môi trường sống trong lành, chế độ dinh dưỡng khoa
học, nghỉ ngơi điều độ, tập thể dục, thể thao thường xuyên giúp phòng các bệnh về
phổi và đường hô hấp.

Khi giao mùa, thời tiết ẩm, chúng ta thường dễ mắc bệnh viêm đường hô hấp vì:
- Khi giao mùa, sự thay đổi và chênh lệch nhiệt độ, độ ẩm thường xảy ra đột ngột
khiến cơ thể chưa kịp thích ứng, dẫn đến hệ miễn dịch của cơ thể bị suy yếu tạo
điều kiện cho các tác nhân gây bệnh viêm đường hô hấp xâm nhập và gây bệnh dễ
dàng.
- Đồng thời, thời tiết giao mùa, thời tiết ẩm lại là điều kiện thích hợp cho sự phát
triển mạnh của nhiều loại vi khuẩn, virus gây bệnh lí đường hô hấp.

 - Thường xuyên dọn dẹp nhà cửa và giữ vệ sinh môi trường xung quanh sạch sẽ.
- Dùng điều hòa và máy lọc không khí tại nhà (Chú ý: Thường xuyên bảo dưỡng để
loại bỏ bụi bẩn và vi khuẩn gây hại).
- Hạn chế các hoạt động như: hút thuốc lá, đốt than củi,…
- Trồng cây xanh xung quanh nhà ở và tham gia các hoạt động trồng cây ở địa
phương.

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
II. BẢO VỆ HỆ HÔ HẤP
III. THỰC HÀNH HÔ HẤP NHÂN TẠO
1. Cơ sở lí thuyết
- Hô hấp nhân tạo được dùng để cấp cứu người bị đuối nước, ngạt, điện giật…
- Hô hấp nhân tạo giúp lưu thông không khí và lưu thông máu.
2. Các bước tiến hành
- Bước 1: Đặt nạn nhân nằm ngửa trên nền phẳng, cứng; lau đờm dãi, lấy hết dị vật
trong mũi, miệng; nới rộng quần áo.
- Bước 2: Tiến hành ép tim và thổi ngạt trong 2 phút theo chu kì 30 lần ép tim thì
thổi ngạt 2 lần liên tiếp.

BÀI 32: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI.

I. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP
II. BẢO VỆ HỆ HÔ HẤP
III. THỰC HÀNH HÔ HẤP NHÂN TẠO
1. Cơ sở lí thuyết
- Hô hấp nhân tạo được dùng để cấp cứu người bị đuối nước, ngạt, điện giật…
- Hô hấp nhân tạo giúp lưu thông không khí và lưu thông máu.
2. Các bước tiến hành
- Bước 1: Đặt nạn nhân nằm ngửa trên nền phẳng, cứng; lau đờm dãi, lấy hết dị vật
trong mũi, miệng; nới rộng quần áo.
- Bước 2: Tiến hành ép tim và thổi ngạt trong 2 phút theo chu kì 30 lần ép tim thì
thổi ngạt 2 lần liên tiếp.
- Bước 3: Nếu chưa thấy dấu hiệu thở lại, tiếp tục thực hiện bước 2. Nếu nạn nhân
có thể thở được, đặt nạn nhân nằm nghiêng, giữ ấm và đưa đến cơ sở y tế gần nhất.

*Đánh giá kết quả và câu hỏi
- Nhận xét việc thực hiện các thao tác của em trong mỗi bước
thực hành hô hấp nhân tạo.
- Tại sao cần thực hiện hô hấp nhân tạo cho bệnh nhân càng sớm
càng tốt (thường trong 1 – 4 phút đầu tiên từ khi nạn nhân bị đuối
nước)?
- Tại sao vị trí đặt tay khi ép tim là 1/2 phía dưới của xương ức?
-Tại sao khi thổi ngạt cần nâng cằm và bóp mũi của nạn nhân?